Thông tin trên được GS-TS-BS Nguyễn Chấn Hùng, Chủ tịch danh dự Hội Ung thư Việt Nam, nguyên Giám đốc Bệnh viện Ung bướu TP.HCM chia sẻ tại buổi sinh hoạt khoa học kỹ thuật chuyên đề “Tổng quan về ung thư - biết sớm trị lành” do Bệnh viện đa khoa Khánh Hội (TP.HCM) tổ chức ngày 24.7.
GS Hùng cho biết theo số liệu Globocan 2024, thế giới ghi nhận hơn 20,6 triệu ca ung thư mới và hơn 9,7 triệu ca tử vong. Tại Việt Nam, ước tính có trên 177.000 ca ung thư mới và hơn 111.000 ca tử vong.
GS-TS-BS Nguyễn Chấn Hùng phát biểu tại chương trình
ẢNH: HOÀI NHIÊN
GS Hùng cho rằng ung thư không còn đồng nghĩa với “án tử”. Những tiến bộ trong chẩn đoán và điều trị giúp nhiều bệnh nhân kéo dài thời gian sống, thậm chí khỏi bệnh nếu ung thư được phát hiện ở giai đoạn sớm, trước khi lan rộng hoặc di căn. Với nhiều loại ung thư, tỷ lệ sống sau 5 năm có thể vượt 90% nếu bệnh được phát hiện sớm.
“Ung thư biết sớm trị lành, chần chờ bệnh trễ dễ thành nan y”, GS Hùng nhấn mạnh.
Theo GS Hùng, phát hiện sớm ung thư có hai hướng. Thứ nhất, nhận biết triệu chứng cảnh báo và đi khám kịp thời. Thứ hai, tầm soát, tức chủ động tìm một số loại ung thư ở người chưa có triệu chứng, dựa trên tuổi, giới tính và yếu tố nguy cơ.
Các dấu hiệu cần lưu ý gồm: xuất hiện khối u bất thường; chảy máu hoặc tiết dịch không rõ nguyên nhân; thay đổi thói quen đi tiêu, tiểu tiện; nuốt khó; ho dai dẳng, khàn tiếng; vết loét lâu lành; nốt ruồi thay đổi; sụt cân hoặc suy nhược không rõ nguyên nhân.
“Những dấu hiệu này không đồng nghĩa người bệnh chắc chắn mắc ung thư. Tuy nhiên, nếu triệu chứng kéo dài, người dân không nên tự điều trị hoặc trì hoãn thăm khám”, ông nói.
Hiện nay, người dân có thể chủ động tầm soát với một số bệnh như ung thư vú, cổ tử cung, phổi, đại trực tràng, gan, dạ dày và tuyến tiền liệt…
Tuy nhiên, không phải ai cũng cần thực hiện tất cả xét nghiệm. Đối tượng và thời điểm tầm soát ung thư cần được bác sĩ tư vấn dựa trên nguy cơ cá nhân như tiền sử gia đình có người mắc ung thư, hút thuốc lâu năm, nhiễm virus viêm gan B, C hoặc mắc bệnh mạn tính.
Khoảng 30 - 40% trường hợp ung thư có thể phòng tránh
Bên cạnh phát hiện sớm, phòng ngừa giữ vai trò quan trọng. Khoảng 30 - 40% trường hợp ung thư có thể phòng tránh bằng cách giảm tiếp xúc với các yếu tố nguy cơ.
Theo GS Hùng, khói thuốc chứa hơn 70 chất gây ung thư mạnh, liên quan khoảng 15 loại ung thư. Chế độ ăn không lành mạnh, thừa cân, ít vận động, sử dụng rượu bia và phơi nhiễm hóa chất cũng làm tăng nguy cơ mắc bệnh.
Một số tác nhân nhiễm trùng cũng có thể làm tăng nguy cơ mắc ung thư. Chẳng hạn, virus viêm gan B, C liên quan đến ung thư gan; HPV liên quan đến ung thư cổ tử cung và một số ung thư khác; vi khuẩn Helicobacter pylori làm tăng nguy cơ ung thư dạ dày.
Vì vậy, GS Hùng khuyến cáo những biện pháp phòng ngừa ung thư như: tiêm vắc - xin viêm gan B, vắc - xin HPV, phát hiện và điều trị bệnh nhiễm. Y học hiện có nhiều phương pháp điều trị như phẫu thuật, xạ trị, hóa trị, điều trị nội tiết, thuốc nhắm trúng đích và liệu pháp miễn dịch.
Bên cạnh đó, người dân nên tránh thuốc lá, ăn uống lành mạnh, vận động thường xuyên, duy trì cân nặng hợp lý, chủ động đi khám khi có dấu hiệu bất thường và tầm soát theo tư vấn của bác sĩ.
Bình luận (0)