Bẫy lừa tinh vi 'quỹ từ thiện nghìn tỉ'

Ngọc Lê
Ngọc Lê
Cơ quan An ninh điều tra Công an TP.HCM vừa khởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với Nguyễn Thành Nhân (44 tuổi, ở P.Bình Quới, TP.HCM, hiện đã bỏ trốn) cùng các đồng phạm Nguyễn Thành Tâm, Lê Thị Thu Giây, Phạm Thị Minh Hoàn, Võ Thị Phượng về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản.

Nhóm này tự xưng là mục sư, "được Chính phủ Mỹ giao quản lý một quỹ từ thiện nghìn tỉ đồng giúp người dân thoát nghèo", để lừa đảo hơn 600 nạn nhân, chiếm đoạt hơn 100 tỉ đồng.

Bẫy lừa tinh vi 'quỹ từ thiện nghìn tỉ' - Ảnh 1.

Bị can Nguyễn Thành Nhân tổ chức nhiều hội thảo, quảng bá trực tuyến để lôi kéo nhiều nạn nhân

ẢNH: CACC

RẦM RỘ QUỸ TỪ THIỆN ẢO

Theo tài liệu của Cơ quan An ninh điều tra, năm 2021, bị can Nguyễn Thành Nhân lập tổ chức mang tên Word Of Life Church Gulfport (gọi tắt là WOL), tự giới thiệu là một tổ chức phi lợi nhuận, hoạt động từ thiện. "Nhóm người này sử dụng chiêu trò quảng cáo được Chính phủ Mỹ giao quản lý một quỹ từ thiện nghìn tỉ đồng, hỗ trợ người dân nghèo ở VN. Nhưng để nguồn quỹ có thể được giải ngân, tổ chức phải xây dựng các chương trình, sản phẩm hoặc hoạt động tương trợ... không đơn thuần là hoạt động kinh doanh mà còn mang mục tiêu xã hội, với những chương trình hỗ trợ về giáo dục, du lịch và khởi nghiệp, sử dụng lợi nhuận cho các hoạt động vì cộng đồng", điều tra viên cho biết.

Đằng sau cái mác "phụng sự cộng đồng" là một hệ thống chân rết được xây dựng vô cùng chặt chẽ, tinh vi tại VN. Đầu năm 2023, Nhân móc nối với Nguyễn Thành Tâm (48 tuổi, ở xã Bà Điểm) và Lê Thị Thu Giây (39 tuổi, ở P.Hòa Hưng). Tâm đứng ra thành lập Công ty TNHH Word Of Life VN (trụ sở ở P.Hiệp Bình), đảm nhận vai trò giám đốc, đại diện pháp luật và được quảng bá là doanh nghiệp xã hội, đại diện hợp pháp duy nhất của tổ chức WOL tại VN.

Tại văn phòng sang trọng ở một khu đô thị mới tại khu vực Thủ Đức trước đây cũng như qua các buổi hội thảo trực tuyến rầm rộ rợp đầy những lời ca tụng, quảng cáo "trên mây", nhóm lừa đảo liên tục nhồi nhét vào đầu nạn nhân những khái niệm về "sự thịnh vượng tâm linh kết hợp tài chính". Các bị can vẽ ra hàng loạt gói "tương trợ" vô cùng hấp dẫn: Quỹ khởi nghiệp, Tương trợ chi phí du lịch, Tương trợ học phí, mua nhà, ô tô, máy lọc nước, bảo hiểm nhân thọ... với cam kết trả lãi suất cao ngất ngưởng, ổn định và dài lâu.

Bẫy lừa tinh vi 'quỹ từ thiện nghìn tỉ' - Ảnh 2.

Nguyễn Thành Nhân (trái) và Nguyễn Thành Tâm tại một buổi hội thảo

ẢNH: CACC

MÔ HÌNH ĐA CẤP LỘ DIỆN

Theo điều tra viên, điểm đáng chú ý trong phương thức hoạt động của tổ chức lừa đảo này là việc đưa ra các chương trình tài chính với mức sinh lời rất cao, đi kèm lời hứa về khả năng nhận tiền trong thời gian dài. Một trong những chương trình được giới thiệu là quỹ khởi nghiệp, người tham gia được yêu cầu đóng tiền vào quỹ và hứa hẹn sau một năm sẽ nhận mức lợi nhuận tương đương 100% số tiền ban đầu, đồng thời tiếp tục được hưởng khoản lợi ích này trong những năm tiếp theo.

Bên cạnh quỹ khởi nghiệp, các bị can còn đưa ra các hợp đồng tương trợ về chi phí giáo dục và du lịch. Với những hợp đồng này, người tham gia bị lôi kéo rằng khoản tiền đóng góp sẽ được hoàn trả theo từng giai đoạn, tùy thuộc chương trình đã đăng ký. Mức tham gia tối thiểu của một hợp đồng tương trợ là 550 triệu đồng. Người tham gia phải đóng trước khoản tiền tương đương 150% giá trị hợp đồng theo cơ chế do những kẻ lừa đảo vẽ ra.

Đối với chương trình tương trợ giáo dục, người tham gia được hứa hẹn nhận lại 25% giá trị hợp đồng theo từng quý. Thời hạn hợp đồng tối thiểu là 3 năm, tương ứng một giai đoạn học tập, và có thể kéo dài đến 12 năm, chẳng hạn từ khi trẻ học mẫu giáo đến những năm đầu bậc tiểu học. Khi kết thúc hợp đồng, người tham gia được cam kết nhận lại toàn bộ khoản tiền theo thỏa thuận ban đầu.

Với chương trình tương trợ du lịch, người tham gia được hứa hẹn nhận lại khoản tiền tương ứng giá trị hợp đồng sau mỗi giai đoạn nhất định. Theo cách tính được quảng bá, tổng số tiền người tham gia nhận về sau một năm đạt mức 250% giá trị hợp đồng ban đầu.

Theo Cơ quan An ninh điều tra, những cam kết hấp dẫn này đã thu hút được nhiều nạn nhân. Đáng chú ý, những người tham gia từ giai đoạn đầu (khoảng năm 2023), được cho là đã nhận tiền theo đúng thời hạn như cam kết. Một số trường hợp thậm chí nhận về số tiền cao hơn khoản đã đóng. Chính việc có người nhận được tiền trong giai đoạn đầu đã góp phần củng cố niềm tin đối với mô hình. Những người tham gia tiếp tục giới thiệu, lôi kéo người thân, bạn bè và những người quen biết, khiến mạng lưới ngày càng mở rộng.

Bẫy lừa tinh vi 'quỹ từ thiện nghìn tỉ' - Ảnh 3.

Nhóm lừa đảo liên tục tổ chức các hội nghị lớn và đăng tải rầm rộ lên mạng xã hội

ẢNH: CACC

Theo hồ sơ điều tra, người tham gia hệ thống được yêu cầu truy cập trang web wordoflifeusa.com để đăng ký tài khoản bằng email cá nhân, sau đó xác thực khuôn mặt và thẻ căn cước. Thao tác tưởng chừng bảo mật này thực chất là thủ đoạn để nhóm lừa đảo thu thập dữ liệu cá nhân, đồng thời tạo vỏ bọc đây là một tổ chức mang tầm vóc quốc tế, chuyên nghiệp và đáng tin cậy.

Sau đó, các bị can dụ dỗ nạn nhân mua quyền tham gia và đóng phí cấp bậc. Khi tài khoản được phê duyệt, thành viên không thể giao dịch ngay bằng tiền mặt mà bắt buộc phải kích hoạt bằng "điểm point" (1 điểm point tương đương 1 USD). Họ phải mua điểm point trực tiếp từ Võ Thị Phượng hoặc các đầu mối khác trong hệ thống với mức phí gia nhập cơ bản là 100 điểm point (100 USD).

Cái bẫy thực sự nằm ở chỗ nếu muốn tham gia các gói tương trợ có giá trị cao, nạn nhân buộc phải "nâng cấp level" tài khoản của mình lên mức 5, mức 10... với mức phí đắt đỏ 100 điểm point cho mỗi cấp độ. Nếu một người muốn tham gia quỹ tương trợ du lịch, bắt buộc phải đạt cấp độ 5, tức là phải nộp thêm 400 USD, tổng cộng mất ngay 500 USD tiền phí chưa tính tiền đầu tư gốc.

Đáng chú ý, để giữ chân nạn nhân và biến họ thành những "tuyên truyền viên" đắc lực, tổ chức này thiết lập cơ chế thưởng hoa hồng hấp dẫn: giới thiệu một người mới tham gia sẽ được hưởng ngay 85 USD. Chính cơ chế này đã kích hoạt lòng tham và sự cả nể, khiến các nạn nhân vô tình lôi kéo thêm người thân, bạn bè, họ hàng vào tròng.

ẢO MỘNG TAN VỠ VÌ TIỀN ẢO

Khi chuỗi vòng quay tài chính bắt đầu đứt gãy, tổ chức lừa đảo nhanh chóng lật lọng, cắt giảm lãi suất khiến các nhà đầu tư "khóc ròng".

Cụ thể, "Quỹ khởi nghiệp" có các gói đầu tư từ 50, 200, 500 đến 2.000 USD (tổng mức một người tham gia không quá 3.750 USD). Ban đầu, các bị can cam kết trả lãi suất 100%/năm với thời hạn trọn đời. Tuy nhiên, đến ngày 8.10.2024, tổ chức WOL bất ngờ ra thông báo cắt giảm thời gian trả lãi xuống chỉ còn 3 năm. Đến tháng 4.2025, các nạn nhân bị buộc quy đổi toàn bộ tiền gốc của các gói tương trợ sang đồng tiền ảo mang tên WOLX do chính tổ chức này tự phát hành.

Theo Cơ quan An ninh điều tra, đồng WOLX là một loại tài sản ảo vô giá trị, hoàn toàn không thể mua bán hay thanh khoản trên bất kỳ sàn giao dịch nào, và ứng dụng của tổ chức cũng nhanh chóng đóng cửa vĩnh viễn. Hàng trăm người từng mơ về một cuộc sống sung túc nhờ dòng tiền "tương trợ" nay phải đối diện thực tế trắng tay, nợ nần chồng chất.

Đáng nói, trước khi xuống tiền đầu tư, có nhiều người đã nghi ngại, đặt câu hỏi về nguồn tiền dùng để chi trả mức lợi nhuận cao thì được Nhân và đồng phạm giải thích khoản tiền được lấy từ quỹ từ thiện "ngàn tỉ". Trên thực tế, nhóm này sử dụng thủ đoạn quen thuộc là lấy tiền của người sau để chi trả cho người trước.

Đến nay, Cơ quan An ninh điều tra Công an TP.HCM xác định có khoảng 605 bị hại sập bẫy trong các chương trình tương trợ giáo dục, du lịch, mua nhà, xe ô tô... với số tiền bị chiếm đoạt hơn 100 tỉ đồng. (còn tiếp)

Bạn không thể gửi bình luận liên tục. Xin hãy đợi
60 giây nữa.