Một quán cơm mà chúng tôi thường ăn hôm qua đã chính thức tăng thêm 5.000 - 10.000 đồng/phần tùy loại sau 2 tuần cầm cự giữ giá cũ. Chủ quán phân trần, quán toàn khách quen lâu năm nên ông không muốn thay đổi. Cứ tưởng chiến sự Trung Đông qua nhanh, giá xăng dầu, gas, vận chuyển... sẽ ổn định trở lại; nhưng đã gần 3 tuần, tình hình ngày càng căng thẳng và chi phí ngày một leo thang nên ông cuối cùng cũng phải tăng giá. "Tăng giá lúc này là vạn bất đắc dĩ, vì tăng giá chủ quán cũng không lời thêm đồng nào, mà nguy cơ mất khách là rất cao. Kinh tế khó khăn, ai cũng phải tính toán làm sao tiết kiệm nhất để còn tích trữ phòng thân. Cứ lấy từ bản thân mình ra là biết thôi", ông giải thích.
Đó cũng là tâm trạng của hầu hết tiểu thương, doanh nghiệp (DN) lúc này. Tăng giá thì sợ mất khách, mà không tăng thì chi phí "thâm" vào vốn. Ngay cả các hệ thống siêu thị lớn vốn chủ động nguồn hàng và gánh vác trách nhiệm bình ổn giá những lúc thị trường biến động cũng thừa nhận, họ sắp gồng không nổi dưới sức ép chi phí và sức ép tăng giá của nhà cung cấp. Những ngành bị tác động trực tiếp như xăng dầu, vận tải, logistics, gas... thì khỏi nói, đã tăng rồi, thậm chí có mặt hàng tăng tới vài lần và xu hướng tăng vẫn chưa dừng lại. Đặc biệt với nhiều loại nông sản đang xảy ra nghịch lý, giá bán giảm nhưng chi phí đầu vào tăng khiến nông dân thua lỗ.
Có thể nói, sức ép tăng giá đang đè nặng lên thị trường và kéo theo một nỗi lo lớn hơn: nguy cơ suy giảm sức mua. Tâm lý thắt chặt chi tiêu đã nhen nhóm và có thể lan rộng khi hàng hóa và dịch vụ đắt đỏ hơn. Đó là lý do các chuyên gia kinh tế hàng đầu đất nước cho rằng, cần có gói hỗ trợ để bảo toàn sức khỏe DN, ổn định thị trường và để "dưỡng sức mua" tại thị trường nội địa, một trong những động lực quan trọng cho tăng trưởng kinh tế. Thực tế chúng ta cũng đã rất nhanh chóng trích Quỹ bình ổn xăng dầu (5 lần), giảm thuế nhập khẩu và đang kiến nghị giảm thuế môi trường với mặt hàng này. Mới nhất, Thủ tướng Chính phủ cũng đã chỉ đạo Ngân hàng Nhà nước nghiên cứu cơ chế tín dụng ưu đãi cho DN có hệ thống kho chứa và năng lực thu mua lớn, tạo điều kiện để tăng cường thu mua tạm trữ lúa gạo cho nông dân. Bộ Tài chính xây dựng kế hoạch mua dự trữ gạo quốc gia phù hợp để góp phần ổn định giá lúa gạo trong nước. Riêng với xăng dầu, Thủ tướng cũng nhấn mạnh, dứt khoát không để thiếu xăng dầu trong mọi trường hợp; xem xét bố trí ngân sách để hỗ trợ bình ổn giá. Thế nhưng so với cơn sốc giá dầu thế giới hiện nay thì chưa đủ, thực tế đòi hỏi phải có các giải pháp đồng bộ, kết hợp cả chính sách tài khóa và chính sách tiền tệ một cách mạnh mẽ và quyết liệt thì mới đủ sức bình ổn thị trường. Đó là giãn, giảm thuế, phí; hỗ trợ ưu đãi lãi vay (tùy nhóm đối tượng), cải thiện quyết liệt thủ tục đầu tư kinh doanh... để giảm tối đa chi phí đầu vào cho DN, người dân, giữ ổn định mặt bằng giá cho thị trường.
Chúng ta đều biết, nếu xuất khẩu phụ thuộc vào thị trường bên ngoài biến động khó lường thì tiêu dùng của người dân trong nước, chiếm tới gần 70% GDP, chính là động lực quan trọng của tăng trưởng kinh tế. Trong bối cảnh VN đặt mục tiêu tăng trưởng cao không chỉ trong năm nay mà cả giai đoạn tới để tiến tới giàu có, thịnh vượng thì duy trì và thúc đẩy chi tiêu của người dân, kích thích sức mua là cần thiết và cấp bách. Những chính sách để dưỡng sức mua trực tiếp như giảm thuế VAT, thuế thu nhập cá nhân... thì như nói trên, cần phải kiểm soát mặt bằng giá cả để hạn chế tối đa tâm lý phòng thủ, thắt chặt chi tiêu.
Bởi tăng trưởng chỉ được "bảo hành", bảo đảm nếu người dân mạnh dạn bỏ tiền đầu tư, kinh doanh, tiêu dùng thay vì thắt lưng buộc bụng.
Bình luận (0)