Ghế trẻ em trên ô tô đã mua từ trước, sau 1.7 có phải đổi lại?

Theo khoản 3, điều 10 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ, từ ngày 1.7.2026, khi chở trẻ em dưới 10 tuổi và có chiều cao dưới 1,35 mét trên ô tô (trừ xe ô tô kinh doanh vận tải hành khách), người điều khiển phương tiện phải sử dụng thiết bị an toàn phù hợp cho trẻ em và hướng dẫn sử dụng theo quy định.

Trong bối cảnh thời điểm áp dụng quy định đang đến gần, nhiều người dân đã chủ động trang bị ghế an toàn cho trẻ em nhưng vẫn còn những băn khoăn về giá trị sử dụng của những sản phẩm đã mua trước đây, cũng như phương án xử lý khi hoạt động chứng nhận hợp quy theo Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 123:2024/BGTVT vẫn đang gặp vướng mắc.

Ghế đã mua trước ngày 1.7 có được sử dụng tiếp?

Trả lời báo Thanh Niên, Đại diện Cục Đăng kiểm Việt Nam cho biết, các văn bản quy phạm pháp luật có liên quan hiện nay không có quy định về việc hồi tố. Vì vậy, về nguyên tắc, ghế an toàn cho trẻ em dùng trên xe ô tô được mua trước thời điểm QCVN 123:2024/BGTVT có hiệu lực thực hiện vẫn được sử dụng bình thường.

Tuy nhiên, Cục Đăng kiểm lưu ý người dân cần sử dụng ghế theo đúng hướng dẫn của nhà sản xuất hoặc theo các thông tin ghi trên nhãn của ghế.

ẢNH: ĐÌNH TUYÊN

Theo cơ quan này, nếu trong quá trình sử dụng phát hiện các bất thường như hệ thống neo ghế hoặc neo giữ trẻ không bảo đảm an toàn, kích thước ghế không phù hợp với chiều cao, cân nặng của trẻ; hoặc tài liệu hướng dẫn sử dụng đi kèm không có hướng dẫn cụ thể về cách sử dụng, quy định chiều cao, cân nặng của trẻ, người dân nên thay thế bằng loại ghế đã được công bố hợp quy theo quy định.

Như vậy có thể hiểu, việc người dân đã mua ghế an toàn cho trẻ em trước ngày 1.7.2026 sẽ không bắt buộc phải thay thế ngay khi quy định mới có hiệu lực. Việc tiếp tục sử dụng vẫn được pháp luật cho phép theo nguyên tắc không hồi tố, đồng thời cần bảo đảm đúng hướng dẫn sử dụng và các điều kiện an toàn theo khuyến cáo của cơ quan chuyên môn.

Cục Đăng kiểm đề xuất phương án "chữa cháy"

Liên quan đến hoạt động chứng nhận hợp quy đối với ghế an toàn cho trẻ em, Cục Đăng kiểm Việt Nam cho biết, hiện chưa có tổ chức chứng nhận nào nộp hồ sơ đăng ký chỉ định tại Cục theo quy định.

Theo Cục Đăng kiểm, việc cấp Giấy chứng nhận đăng ký hoạt động chứng nhận sản phẩm thuộc thẩm quyền của cơ quan chuyên môn trực thuộc UBND cấp tỉnh nơi tổ chức chứng nhận đặt trụ sở chính. Vì vậy, Cục không có đầy đủ thông tin về số lượng tổ chức đã được cấp giấy chứng nhận đăng ký hoạt động, cũng như các vướng mắc trong quá trình cấp giấy chứng nhận.

ẢNH: CỤC CSGT

Để tháo gỡ khó khăn trong giai đoạn đầu thực hiện quy định, Cục Đăng kiểm đã kiến nghị Bộ Xây dựng, sau thời điểm 1.7.2026 nếu vẫn chưa có tổ chức thử nghiệm và chứng nhận đủ điều kiện thực hiện chứng nhận sự phù hợp theo QCVN 123:2024/BGTVT, cho phép chỉ định tạm thời Trung tâm thử nghiệm xe cơ giới VMTC trực thuộc Cục Đăng kiểm Việt Nam thực hiện thử nghiệm ghế an toàn cho trẻ em theo quy chuẩn.

Đồng thời, Cục này cũng đề xuất được tạm thời thực hiện việc chứng nhận theo quy chuẩn này trong thời hạn 6 tháng hoặc cho đến khi có tổ chức chứng nhận đủ điều kiện hoạt động, tùy theo điều kiện nào đến trước.

Tuy nhiên, theo Cục Đăng kiểm, đến thời điểm trả lời báo Thanh Niên, cơ quan này vẫn chưa nhận được văn bản chỉ đạo của Bộ Xây dựng về đề xuất nêu trên.

Khó có chuyện lùi thời điểm áp dụng quy định bắt buộc dùng ghế trẻ em

Trước băn khoăn về khả năng tiếp tục lùi thời điểm thực hiện quy định bắt buộc sử dụng ghế an toàn cho trẻ em nếu đến ngày 1.7.2026 vẫn chưa có tổ chức chứng nhận đủ điều kiện hoạt động, Cục Đăng kiểm Việt Nam cho biết thẩm quyền quyết định vấn đề này thuộc Quốc hội.

Theo cơ quan này, quy định bắt buộc phải sử dụng thiết bị an toàn phù hợp cho trẻ em từ ngày 1.7.2026 đã được nêu rõ tại khoản 3, điều 10 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ và được sửa đổi, bổ sung tại Luật sửa đổi 10 luật có liên quan đến an ninh, trật tự. Do đó, việc lùi hiệu lực thi hành của quy định này thuộc thẩm quyền của Quốc hội.

ẢNH: T.N

Cục Đăng kiểm cũng nhấn mạnh, đề xuất giao tạm thời Trung tâm thử nghiệm xe cơ giới VMTC thực hiện thử nghiệm và giao Cục tạm thời đảm nhận vai trò tổ chức chứng nhận trong thời hạn 6 tháng, hoặc đến khi có tổ chức chứng nhận đủ điều kiện hoạt động là nhằm giải quyết vướng mắc trong việc tuân thủ quy định, khi chưa có tổ chức chứng nhận đủ điều kiện hoạt động.

Theo đó, mục tiêu của đề xuất không phải là kiến nghị lùi thời điểm áp dụng quy định bắt buộc sử dụng ghế an toàn cho trẻ em trên ô tô, mà là bảo đảm có giải pháp để việc triển khai quy định được thực hiện trong thời gian chờ hoàn thiện hoạt động chứng nhận theo quy định của pháp luật.