Theo thông tin từ Hội Thiên văn Hà Nội (HAS), lần cận nhật sắp tới của sao chổi nổi tiếng Halley (1P/Halley) có thể là một trong những màn trình diễn rực rỡ nhất thế kỷ. Trong lúc chờ đợi sao chổi C/2026 A1 (MAPS) mới được phát hiện sẽ xuất hiện vào tháng 4 tới đây, hãy cùng tìm hiểu về sao chổi Halley huyền thoại.
Sao chổi là thiên thể thu hút sự chú ý của nhiều người yêu thiên văn Việt Nam và thế giới
ẢNH: THANH TÙNG
Sao chổi Halley là một trong những sao chổi nổi tiếng nhất trong lịch sử, quay trở lại vùng trong của hệ mặt trời khoảng mỗi 76 năm một lần. Trong lần xuất hiện vào năm 1986 gần đây nhất, do khi ở vị trí cận nhật, nó nằm ở vị trí đối diện với mặt trời trên bầu trời nên chỉ đạt tới độ sáng cực đại là 2,4 vào đầu tháng 3.
Vậy trong lần cận nhật tiếp theo sẽ tới vào năm 2061 sắp tới, sao chổi này sẽ sáng như thế nào? Những dự đoán đầu tiên đưa ra con số cực đại là - 0,3 vào ngày 28.7.2061, tức là sáng gấp 12 lần so với độ sáng cực đại trong lần cận nhật vào năm 1986.
Phát hiện mới về sao chổi Halley năm 2061
Gần đây, các nhà thiên văn học đã nhận thấy rằng, Halley có thể sáng hơn nhiều so với dự đoán trước đó nhờ một hiện tượng gọi là tán xạ thuận. Hiện tượng này xảy ra khi ánh sáng từ mặt trời bị các hạt bụi trong đuôi sao chổi tán xạ theo hướng về phía người quan sát, làm cho sao chổi trông sáng hơn đáng kể.
Bằng việc phân tích 28 phổ quan sát của Halley được chụp trong lần xuất hiện vào năm 1985 - 1986, họ xác định lượng bụi trong sao chổi và cách các hạt bụi này tán xạ ánh sáng.
Sử dụng mô hình Henyey - Greenstein, một mô hình vật lý thường dùng để mô tả sự tán xạ ánh sáng trong các đám bụi thiên văn cho thấy, hiệu ứng tán xạ sẽ mạnh nhất ngay sau khi sao chổi đi qua điểm cận nhật (khi nó ở gần mặt trời nhất).
Người Việt Nam phải chờ 35 năm nữa để quan sát sao chổi Halley nổi tiếng
ẢNH: HHT TRAN (TRẦN HẢI HUY TRƯỜNG)
Vào thời điểm đó, vị trí hình học giữa mặt trời, sao chổi và trái đất sẽ khiến ánh sáng bị tán xạ trực tiếp về phía người quan sát trên trái đất, làm độ sáng của sao chổi tăng vọt.
Kết quả cho thấy vào cuối tháng 7.2061, Halley có thể đạt độ sáng biểu kiến khoảng -2,16, sáng gần bằng sao Mộc và đủ để trở thành một trong những sao chổi dễ quan sát nhất của thế kỷ.
Bên cạnh đó, nó có thể quan sát được bằng mắt thường trong khoảng thời gian từ giữa tháng 6 tới giữa tháng 9.2061. Điều này có nghĩa là lần trở lại năm 2061 của Halley có thể mang lại một màn trình diễn ngoạn mục trên bầu trời, sáng hơn nhiều so với lần xuất hiện năm 1986. 35 năm nữa cho sự trở lại của sao chổi định kỳ nổi tiếng nhất trong lịch sử cùng màn trình diễn rực rỡ của nó.
Bình luận (0)