Mặt trăng có thể trở thành nông trại của con người?

Euronews ngày 10.11 đưa tin Trung tâm Hàng không Vũ trụ Đức (DLR) đang hợp tác với Cơ quan Hàng không Vũ trụ Mỹ (NASA) và Cơ quan Vũ trụ Canada (CSA) nghiên cứu mô hình trồng rau ở một nơi không có bầu khí quyển thuận lợi cho sự sống, đất đai màu mỡ hay nguồn nước sẵn có.

Nghiên cứu mang tên mô-đun nông nghiệp mặt trăng - trình diễn trên mặt đất (LAM-GTD). Theo ý tưởng, dự án sẽ kết nối trực tiếp một mô-đun nhà kính với khu vực sinh hoạt và làm việc mô phỏng dành cho các phi hành gia. Qua đó, thiết kế cho phép các nhà nghiên cứu theo dõi sự phát triển của thực vật trên mặt trăng, đồng thời đánh giá khả năng hỗ trợ lẫn nhau giữa hệ thống nhà kính và môi trường sống của con người.

Theo kế hoạch ban đầu, mô hình thử nghiệm sẽ được xây dựng hoàn toàn trên trái đất. Chậm nhất đến năm 2032, ba đối tác sẽ quyết định có triển khai mô hình này hay không và cách thức thực hiện trên mặt trăng.

ẢNH: NASA

Việc Đức, Mỹ và Canada hợp tác trong dự án LAM-GTD xuất phát từ thế mạnh nghiên cứu riêng của mỗi bên. Cụ thể, NASA đã tiến hành nhiều thí nghiệm trên Trạm Vũ trụ Quốc tế (ISS), trồng thành công một số loại rau như rau diếp, bắp cải và ớt.

Về phía Đức, DLR có thể kế thừa kinh nghiệm từ các dự án nghiên cứu ở nhà kính EDEN ISS từng được vận hành tại Nam Cực trong nhiều năm. Cụ thể, từ năm 2018 đến năm 2023, các nhà nghiên cứu đã sử dụng hệ thống đèn LED, dung dịch dinh dưỡng nhân tạo và công nghệ tưới tiêu hiện đại để cung cấp điều kiện phát triển cho cây trồng. Trong điều kiện khí hậu khắc nghiệt, DLR đã thành công thu hoạch nhiều loại nông sản, gồm rau diếp, cà chua, dưa chuột, củ cải và dâu tây. Tổng sản lượng rau tươi đạt khoảng 1 tấn.

Trong khi đó, CSA bổ sung chuyên môn về nghiên cứu vũ trụ và công nghệ phục vụ các sứ mệnh có người lái. Tuy nhiên, các hệ thống hiện nay chủ yếu phục vụ thử nghiệm quy mô nhỏ. Vì vậy, các nhà nghiên cứu cho biết bước tiếp theo là phát triển những mô hình canh tác lớn và phức tạp hơn, đủ khả năng cung cấp thực phẩm cho toàn bộ phi hành đoàn.

ẢNH: NASA

Ngoài ra, các nhà nghiên cứu phải đối mặt với nhiều thách thức khác do môi trường mặt trăng rất khắc nghiệt, với nhiệt độ biến động lớn, thiếu nước, lớp khí quyển cực mỏng và chịu tác động của bức xạ vũ trụ. Theo đó, ba đối tác cần phát triển hệ thống canh tác khép kín, có thể hoạt động độc lập với môi trường bên ngoài.

Không chỉ phục vụ các sứ mệnh ngoài không gian, nghiên cứu này còn có thể ứng dụng trên trái đất, đặc biệt tại các vùng sa mạc hoặc nơi khan hiếm nước. Những công nghệ canh tác tiết kiệm nước, năng lượng và không gian sẽ cho phép tối ưu hóa quá trình sản xuất thực phẩm và giảm nhu cầu sử dụng thuốc bảo vệ thực vật.