Nước Mỹ nín thở chờ kết quả bầu cử giữa kỳ

Bảo Hoàng- anhhoangdn98@gmail.com

04/11/2026 05:12 GMT+7

Hôm nay, mọi sự chú ý của công chúng Mỹ đổ dồn về những kết quả bầu cử lần lượt được công bố, có thể định hình bức tranh chính trường 2 năm tới.

Những điểm nóng

Tối qua giờ VN (sáng 3.11 giờ Mỹ), hàng triệu cử tri khắp nước Mỹ đến các điểm bỏ phiếu để lựa chọn ứng viên cho lưỡng viện quốc hội liên bang và các cơ quan địa phương. Thời gian đóng cửa các điểm bầu cử sẽ khác nhau ở mỗi bang (chủ yếu Bờ Đông sẽ kết thúc sớm hơn) và những kết quả kiểm phiếu đầu tiên sẽ được công bố từ sáng nay (giờ VN).

Mọi sự chú ý lúc này đổ dồn vào cục diện tại Thượng viện với khoảng 10 đường đua gay cấn. Hàng loạt bang lâu nay được xem là "thành trì" của đảng Cộng hòa giờ đang lung lay trước các ứng viên Dân chủ, điển hình tại Iowa, Texas, Ohio, Kansas và Nam Carolina. Phe Cộng hòa cũng phải vào thế phòng thủ tại Bắc Carolina, Alaska và Maine. Ngược lại, ứng viên Dân chủ phải chật vật cạnh tranh với đối thủ tại các bang Georgia, Michigan, Minnesota và New Hampshire.

Giới quan sát nhận định kết quả chung cuộc khó ngã ngũ ngay sau đêm bầu cử. Sự chênh lệch sít sao tại các bang chiến địa, quy định khác nhau ở từng bang về kiểm phiếu bầu sớm và phiếu gửi qua bưu điện, cùng nguy cơ kiện tụng có thể khiến việc xác định ứng viên chiến thắng kéo dài hơn.

Trong chiến dịch vận động cuối cùng trước ngày bỏ phiếu, đảng Dân chủ kêu gọi gác lại bất hòa nội bộ (tại Michigan) và tập trung vào những mối quan tâm của cử tri, trong khi đảng Cộng hòa cảnh báo những kịch bản bi quan cho nước Mỹ nếu phe đối thủ chiến thắng. Về phần Tổng thống Donald Trump, phát biểu ngày 2.11, ông lại dành nhiều thời gian nói về những chủ đề ngoài trọng tâm. Chủ nhân Nhà Trắng đề cập dự án cải tạo hồ nước tại Đài tưởng niệm Lincoln (thủ đô Washington D.C) và ca ngợi bãi đáp trực thăng mới của chính phủ.

Cuộc bầu cử giữa kỳ nhiều biến số ở nước Mỹ
03/11/2026 06:00

Vẫn khó đoán

Hầu hết các khảo sát trước ngày bầu cử đều nghiêng về khả năng chiến thắng cho đảng Dân chủ. Thăm dò của Reuters/Ipsos chỉ ra đảng này dẫn trước đảng Cộng hòa với tỷ lệ 47% - 35%. Trong khi đó, Công ty phân tích dữ liệu Decision Desk HQ (DDHQ) dự đoán đảng Dân chủ có cơ hội cao kiểm soát lưỡng viện (tỷ lệ 85% tại Hạ viện và 65% ở Thượng viện).

Dù vậy, giới quan sát nhận định các cuộc thăm dò đôi khi đánh giá thấp sức mạnh thực tế của phe Cộng hòa, đặc biệt là trong những kỳ bầu cử có dấu ấn của ông Trump. Theo Reuters, các nhóm cử tri nòng cốt của đảng Dân chủ như giới trẻ, người da màu và người gốc Mỹ Latin thường có tỷ lệ đi bầu giữa kỳ thấp hơn. Trong khi đó, nhóm cử tri lớn tuổi thường chờ đi bỏ phiếu đúng ngày bầu cử, khiến những dự báo dễ xuất hiện sai số.

Theo báo The Guardian, nếu giành lại thế kiểm soát Hạ viện hoặc Thượng viện, đảng Dân chủ sẽ có quyền chặn các đề cử nhân sự của Tổng thống Trump và sẵn sàng mở hàng loạt cuộc điều tra quy mô lớn. Ưu tiên hàng đầu của phe Dân chủ tại Ủy ban Giám sát Hạ viện là điều tra hoạt động kinh doanh của gia đình ông Trump. Lãnh đạo đảng Dân chủ tại Hạ viện Hakeem Jeffries cũng khẳng định đảng này không loại trừ khả năng thúc đẩy luận tội tổng thống nếu nắm thế đa số.

Truyền thông Mỹ dự phóng kết quả ra sao?

Trong đêm bầu cử, truyền thông Mỹ thường dự phóng người chiến thắng từ rất sớm, ngay cả khi chưa kiểm xong toàn bộ phiếu. Phần lớn báo đài dựa vào nguồn dữ liệu từ 2 đơn vị chính: Hãng thông tấn AP và Công ty phân tích dữ liệu Decision Desk HQ (DDHQ). Về phương thức, AP triển khai hơn 4.000 phóng viên thu thập số liệu trực tiếp tại các điểm bầu cử. Đơn vị này chỉ nêu người chiến thắng khi xác định ứng viên bám đuổi về lý thuyết không còn khả năng bắt kịp. Trong khi đó, DDHQ sử dụng phần mềm tự động trích xuất dữ liệu từ cơ quan bầu cử để xác định 80% phiếu bầu, phần còn lại do các phóng viên thu thập. Quyết định dự phóng cuối cùng của DDHQ sẽ cần sự đồng thuận tuyệt đối từ nhóm chuyên gia. Dù quy trình khắt khe, việc dự phóng vẫn có rủi ro và đã có trường hợp phải rút lại tuyên bố chiến thắng nhưng xác suất là rất hiếm.