TP.HCM tổng lực giải ngân vốn đầu tư công và tư

Thưởng lớn cho đơn vị giải ngân tốt

Vừa qua, UBND TP.HCM tặng thưởng công trình cho 4 phường có tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công tốt, trong đó P.An Lạc được thưởng công trình trị giá 200 tỉ đồng; còn 3 phường Đông Hòa, Bình Đông và Dĩ An được thưởng 100 tỉ đồng công trình mỗi phường. Đây là lần đầu tiên TP.HCM khen thưởng bằng công trình, thay vì chỉ khen thưởng bằng tiền hoặc hiện vật.

Trao đổi với PV Thanh Niên, lãnh đạo P.An Lạc cho biết đang rà soát, đề xuất dự án cụ thể để có thêm công trình phục vụ đời sống người dân. Năm 2026, P.An Lạc được giao kế hoạch vốn 1.425 tỉ đồng. Tính đến ngày 15.10, phường giải ngân 1.230 tỉ đồng (hơn 86%), còn nếu tính thêm 56 tỉ đồng khối lượng đã thực hiện và đang trình điều hòa vốn thì tỷ lệ giải ngân hơn 90%.

Ngoài sự chủ động của địa phương, lãnh đạo P.An Lạc nhận định việc thành phố điều hòa vốn nội bộ hằng tháng giúp cho địa phương có điều kiện bố trí và sử dụng nguồn vốn sát hơn với thực tế triển khai, thi công của từng dự án, góp phần nâng cao hiệu quả giải ngân. Bên cạnh đó, việc đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, giao cho địa phương thẩm quyền quyết định chủ trương đầu tư và quyết định đầu tư các dự án nhóm B, C từ nguồn vốn phân cấp cho phường cũng tạo điều kiện để phường chủ động hơn trong công tác chuẩn bị đầu tư, triển khai dự án và giải ngân vốn trung hạn được giao.

ẢNH: BÙI QUỐC HOÀNG

ẢNH: BÙI QUỐC HOÀNG

Với nhu cầu đầu tư hoàn thiện hệ thống hạ tầng rất lớn, P.An Lạc đề xuất TP.HCM bố trí vốn gần 3.000 tỉ đồng xây dựng 7 ngôi trường mới, tăng thêm 307 phòng học. Ở lĩnh vực đô thị, phường đề xuất cải tạo vỉa hè hàng loạt tuyến đường, cải tạo 5 tuyến kênh rạch, mở rộng tỉnh lộ 10, đường An Dương Vương, xây dựng tuyến đường Vành đai trong, khép kín đường Vành đai 2 (đoạn từ QL1 - đường Nguyễn Văn Linh).

Những tháng gần đây, TP.HCM luôn nằm trong nhóm có tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư cao hơn bình quân cả nước, dù là địa phương được giao vốn nhiều nhất cả nước với 147.599 tỉ đồng. Sở Tài chính TP.HCM cho biết hết tháng 9.2026 giải ngân hơn 75% vốn được giao, trong khi bình quân chung của cả nước là 62,9%. Nếu chỉ tính riêng quý 3/2026, TP.HCM giải ngân tổng số vốn cao gấp 1,16 lần so với 6 tháng đầu năm.

Không để vốn chờ dự án

Một trong những giải pháp giúp tỷ lệ giải ngân cao được lãnh đạo Sở Tài chính TP.HCM nêu ra là điều hành vốn linh hoạt và siết chặt kỷ cương, không để vốn chờ công trình, dự án. Từ đầu năm đến nay, TP.HCM điều chuyển 8 đợt vốn nội bộ và giữa các cơ quan, đơn vị với tổng giá trị hơn 45.000 tỉ đồng từ những dự án chậm, chưa có khả năng giải ngân để bổ sung ngay cho các dự án giải ngân tốt, có khối lượng thực tế. Đặc biệt, các chủ đầu tư được giao vốn lớn như Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình giao thông (Ban Giao thông), Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng hạ tầng đô thị (Ban Hạ tầng đô thị) và Ban Quản lý đường sắt đô thị đều đạt tỷ lệ giải ngân cao hơn mức bình quân của thành phố.

Ban Giao thông là chủ đầu tư được giao số vốn đầu tư công lớn nhất với 60.948 tỉ đồng. Ông Lê Ngọc Hùng, Phó giám đốc Ban Giao thông, cho biết hết tháng 9.2026 đã giải ngân 47.259 tỉ đồng, đạt 77,5%. Dự kiến cuối năm nay, Ban Giao thông giải ngân toàn bộ nguồn vốn được giao, tập trung các dự án lớn như đường Vành đai 3, Vành đai 4, cầu đường Bình Tiên, mở rộng QL1 (từ đường Kinh Dương Vương đến ranh tỉnh Tây Ninh), mở rộng QL22, cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu...

Trong khi đó, đại diện Ban Hạ tầng đô thị cho biết đang tập trung các dự án chỉnh trang kênh rạch, hệ thống thoát nước đô thị. Cụ thể, dự án cải tạo kênh Tham Lương - Bến Cát - rạch Nước Lên hiện đạt tiến độ thi công khoảng 75% và có thể thông xe kỹ thuật cuối năm 2026 và đưa vào sử dụng từ ngày 30.6.2027.

ẢNH: SỸ ĐÔNG

Với dự án rạch Xuyên Tâm có 3 gói thầu xây lắp, hiện tiến độ thi công toàn dự án đạt khoảng 30%. Trong đó, gói thầu XL03 (từ đường Lương Ngọc Quyến đến sông Vàm Thuật) đã thông xe kỹ thuật bên trái tuyến (khoảng 1,4 km thuộc P.An Nhơn) và đang tổ chức thi công các hạng mục còn lại, hoàn thành tháng 12.2026. Còn gói thầu XL-01 và XL-02, dù thời gian thực hiện hợp đồng đến tháng 7.2028 nhưng chủ đầu tư và các nhà thầu đang phấn đấu rút ngắn thời gian thi công hoàn thành trong tháng 12.2027.

Liên quan đến công tác bồi thường, Giám đốc Sở NN-MT Nguyễn Toàn Thắng cho biết tất cả phường, xã đều được phân cấp duyệt giá bồi thường, đến nay đã duyệt 134/151 dự án. Thực tế trên cho thấy UBND phường, xã đủ thẩm quyền và năng lực phê duyệt giá bồi thường, nếu có vướng mắc thì các sở sẽ hỗ trợ. Việc phân cấp và hỗ trợ về chuyên môn, nhân sự giúp phường, xã làm tốt công tác này, góp phần đẩy nhanh giải phóng mặt bằng.

Gỡ vướng cho doanh nghiệp

Nếu như vốn đầu tư công được TP.HCM giải ngân với tỷ lệ khả quan thì nguồn vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) và các doanh nghiệp (DN) chiến lược còn khá thấp, chỉ khoảng 5 - 10%. Hiện TP.HCM quản lý khoảng 65 dự án lớn với tổng vốn đầu tư dự kiến lên tới 2,4 triệu tỉ đồng, gồm 50 dự án đối tác công - tư (PPP) và 15 dự án đầu tư tư nhân. 9 tháng năm 2026, TP.HCM thu hút vốn FDI 17,86 tỉ USD, vượt kế hoạch năm, nâng lũy kế tổng vốn FDI lên gần 157 tỉ USD với hơn 21.900 dự án còn hiệu lực. Dù vậy, trong 9 tháng, vốn FDI giải ngân khoảng 4,7 tỉ USD, tương đương 122.079 tỉ đồng.

Đầu tháng 7.2026, UBND TP.HCM cùng các DN, nhà đầu tư chiến lược ký cam kết hành động để hiện thực mục tiêu tăng trưởng 2 con số. Thế nhưng việc giải ngân trên thực địa chưa đạt kỳ vọng. Tại buổi làm việc với Chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Văn Được ngày 17.10, các DN nêu ra hàng loạt vướng mắc làm chậm tiến độ giải ngân như chưa hoàn tất phê duyệt báo cáo nghiên cứu khả thi, chậm thành lập tổ đàm phán hợp đồng BT (xây dựng - chuyển giao), công tác giải phóng mặt bằng chậm, thiếu bãi đổ vật liệu, bàn giao đất đối ứng kéo dài làm phát sinh chi phí tài chính cho nhà đầu tư...

Nhấn mạnh nhiệm vụ trọng tâm hàng đầu của TP.HCM trong các tháng còn lại là tập trung giải bài toán tăng trưởng, Chủ tịch UBND TP Nguyễn Văn Được cho biết để cán đích 10,2% cả năm 2026 thì tăng trưởng quý 4 phải đạt từ 13,23% trở lên. Bên cạnh sự nỗ lực của khối nhà nước, sự đóng góp của các DN chiến lược là nhân tố mang tính quyết định cho mục tiêu trên. Các bên hợp tác trên tinh thần "Thành phố vì DN, DN vì thành phố; thành phố vì cả nước, cả nước vì thành phố".

Cảm ơn sự đồng hành của DN thời gian qua, ông Được đề nghị các DN "đã nói là làm, đã ký thì phải thực hiện", triển khai đầy đủ những nội dung công việc đã cam kết với thành phố. TP.HCM đặt mục tiêu giải ngân vốn FDI đạt 40%, còn vốn DN trong nước đạt 30% và vốn đầu tư công đạt 100%. Ông Được giao Sở Tài chính phối hợp các sở, ngành khẩn trương giải quyết thủ tục đầu tư cũng như các vướng mắc của DN, nếu vượt thẩm quyền thì báo cáo UBND TP.HCM giải quyết.