Một tuyến đường bình thường cho phép ô tô chạy tối đa 60 km/giờ, nhưng khi xuất hiện công trường sửa chữa, đơn vị tổ chức giao thông có thể đặt biển tạm giới hạn còn 40 km/giờ. Tương tự, một hướng vốn được phép lưu thông có thể tạm thời bị hạn chế hoặc chuyển hướng để phục vụ thi công, xử lý sự cố.
Không ít tài xế khi gặp tình huống này vẫn băn khoăn nên tuân theo biển quen thuộc được đặt cố định hay hệ thống biển vừa bổ sung tại khu vực. Sự lúng túng càng dễ xảy ra khi biển cố định vẫn còn nguyên nhưng biển tạm lại đưa ra yêu cầu khác.
Biển tạm thời được sử dụng trong trường hợp nào?
Theo QCVN 41:2024/BGTVT, biển có tính chất tạm thời được sử dụng nhằm tổ chức, điều khiển giao thông trong thời gian ngắn, chẳng hạn khi diễn ra sự kiện, xảy ra sự cố giao thông hoặc trong quá trình thi công, sửa chữa đường. Điểm phân biệt quan trọng giữa biển tạm và biển đặt cố định không đơn thuần nằm ở hình thức lắp đặt. Bản chất của biển tạm là phục vụ phương án tổ chức giao thông mang tính tình huống, áp dụng trong một khoảng thời gian nhất định.
Khi biển tạm có ý nghĩa khác với biển đặt cố định, tài xế phải chấp hành biển tạm trong phạm vi áp dụng
ẢNH: AI
Trong thực tế, loại biển này thường xuất hiện ở những đoạn đường đang sửa mặt đường, thi công cầu, thu hẹp làn xe hoặc khu vực cần phân luồng tạm. Tùy yêu cầu tổ chức giao thông, biển tạm có thể quy định tốc độ, hướng đi, hạn chế phương tiện hoặc đưa ra các chỉ dẫn khác để phù hợp điều kiện thực tế.
Quy chuẩn cũng quy định rõ, khi biển tạm có ý nghĩa khác với biển đã có thì người tham gia giao thông phải chấp hành biển có tính chất tạm thời; trong trường hợp này, biển báo được bố trí biển phụ ghi chữ "tạm thời".
Chẳng hạn, đoạn đường vốn có biển giới hạn tốc độ 60 km/giờ nhưng phía trước đang thi công và được đặt biển tạm giới hạn 40 km/giờ. Trong phạm vi hiệu lực của biển tạm, tài xế phải tuân theo mức 40 km/giờ, thay vì tiếp tục chạy theo tốc độ ghi trên biển cố định. Tương tự, nếu hướng lưu thông quen thuộc bị thay đổi vì công trường hoặc sự cố, người lái phải đi theo phương án phân luồng tạm thời, dù khác với cách tổ chức giao thông thông thường trên tuyến.
Nguyên tắc này cũng được quy định trực tiếp tại khoản 12, điều 11, luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ. Theo đó, khi tại một vị trí vừa có biển báo hiệu đặt cố định, vừa có biển báo hiệu tạm thời nhưng hai biển mang ý nghĩa khác nhau, người tham gia giao thông phải chấp hành biển báo hiệu tạm thời.
Như vậy, tài xế không thể lấy lý do biển cố định vẫn còn trên đường để tiếp tục đi theo phương án giao thông cũ nếu biển tạm đang đưa ra chỉ dẫn khác. Tuy nhiên, việc biển tạm được ưu tiên so với biển cố định không đồng nghĩa loại biển này có hiệu lực cao hơn mọi báo hiệu giao thông khác.
Tại khu vực thi công, người lái vẫn phải ưu tiên hiệu lệnh của người điều khiển giao thông trước hệ thống biển báo
ẢNH: AI
Điều 11, luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ quy định thứ tự chấp hành báo hiệu từ cao xuống thấp gồm: hiệu lệnh của người điều khiển giao thông; tín hiệu đèn giao thông; biển báo hiệu đường bộ; vạch kẻ đường và các dấu hiệu khác trên mặt đường; sau đó mới đến các dạng báo hiệu hỗ trợ khác.
Vì vậy, nguyên tắc "theo biển tạm" chỉ giải quyết trường hợp biển tạm và biển cố định có ý nghĩa khác nhau. Nếu tại khu vực thi công có CSGT hoặc người được giao nhiệm vụ điều khiển giao thông trực tiếp phân luồng, tài xế vẫn phải ưu tiên chấp hành hiệu lệnh của người điều khiển giao thông.
Không chấp hành biển tạm bị phạt ra sao?
Theo điểm a, khoản 1, điều 6 Nghị định 168/2024/NĐ-CP, người điều khiển ô tô không chấp hành hiệu lệnh, chỉ dẫn của biển báo hiệu, vạch kẻ đường, nếu hành vi không thuộc các trường hợp đã được quy định mức xử phạt riêng, bị phạt 400.000 - 600.000 đồng.
Dù vậy, không nên hiểu rằng mọi trường hợp không tuân thủ theo biển tạm đều chỉ bị phạt từ 400.000 - 600.000 đồng. Đây là mức áp dụng khi hành vi không thuộc trường hợp đã có chế tài riêng. Chẳng hạn, nếu biển tạm hạ giới hạn tốc độ từ 60 xuống 40 km/giờ nhưng tài xế vẫn chạy theo tốc độ cũ, hành vi thực tế có thể bị xử lý theo quy định về chạy quá tốc độ. Tương tự, nếu biển tạm cấm một loại phương tiện đi vào nhưng người lái vẫn tiếp tục lưu thông, mức xử phạt sẽ căn cứ vào hành vi đi vào đường hoặc khu vực có nội dung cấm đối với loại phương tiện đó. Nghị định 168 quy định riêng nhiều nhóm hành vi này, thay vì áp dụng chung mức phạt không chấp hành biển báo.
Do đó, khi đi qua khu vực đang thi công, sửa chữa hoặc tổ chức phân luồng tạm thời, tài xế cần chủ động quan sát lại hệ thống báo hiệu thay vì chỉ dựa vào biển quen thuộc hoặc thói quen lưu thông trước đó. Biển tạm nếu mang ý nghĩa khác với biển cố định phải được chấp hành; đồng thời người lái vẫn phải tuân theo thứ tự ưu tiên của hệ thống báo hiệu giao thông trong từng tình huống cụ thể.
Bình luận (0)