Bóng đá Anh có một 'đại lộ chuyển nhượng'

Đặc điểm "chuyển nhượng nội bộ"

Cầu thủ trong cuộc có thể mang những quốc tịch khác nhau, nhưng trào lưu chung rất rõ ràng: họ xuất phát từ các CLB Anh bên ngoài nhóm Big 6 và gia nhập Big 6 với giá chuyển nhượng cao chót vót (Big 6 là nhóm 6 CLB giàu mạnh nhất nước Anh, gồm: Man.City, M.U, Liverpool, Arsenal, Tottenham, Chelsea). Bốn vụ chuyển nhượng lớn nhất trong làng bóng châu Âu tính đến thời điểm này của "cửa sổ mùa hè" 2026 là Morgan Rogers (từ Aston Villa đến Chelsea), Elliot Anderson (Nottingham Forest đến Man.City), Sandro Tonali (Newcastle đến Tottenham) và Mateus Fernandes (West Ham đến Tottenham). Ba vụ đầu tiên đều có giá từ 100 triệu bảng trở lên.

ẢNH: AFP

"Chuyển nhượng nội bộ" đã là đặc điểm dễ thấy của bóng đá Anh từ nhiều năm qua chứ không riêng gì hè này. Trong số 20 vụ chuyển nhượng lớn nhất xưa nay mà đích đến là các CLB Anh, thì đội mua trong cả 20 trường hợp đều thuộc Big 6, còn đội bán ở 10/20 trường hợp là các CLB Anh bên ngoài Big 6. Trong số 20 vụ chuyển nhượng lớn nhất mà cầu thủ trong cuộc là người Anh, có 10 trường hợp gia nhập Big 6 từ các CLB Anh bên ngoài Big 6. Trong số 20 vụ chuyển nhượng lớn nhất mà đội bán là CLB Anh, thì 11 trường hợp là từ CLB bên ngoài Big 6 chuyển đến các đội thuộc Big 6.

Những lộ trình chuyển nhượng khác đều có, nhưng rất hiếm. Ví dụ như trong danh sách 20 vụ chuyển nhượng đến CLB Anh đắt giá nhất xưa nay, phải dò đến vị trí số 4 mới thấy một trường hợp đến từ nước ngoài (Enzo Fernandez từ Benfica đến Chelsea năm 2023). Trong 15 cầu thủ người Anh có giá chuyển nhượng cao nhất xưa nay thì chỉ có đúng một cuộc chuyển nhượng giữa 2 CLB nước ngoài (Jude Bellingham từ Borussia Dortmund đến Real Madrid năm 2023); 2 cuộc chuyển nhượng từ Anh ra nước ngoài (Harry Kane từ Tottenham đến Bayern Munich năm 2023, Anthony Gordon từ Newcastle sang Barcelona năm 2026) và 1 cầu thủ từ nước ngoài chuyển đến Anh (Jadon Sancho từ Borussia Dortmund đến M.U năm 2021).

Những lộ trình chuyển nhượng vừa nêu đều nhỏ như ngõ hẻm, so với cái "đại lộ" quen thuộc: chuyển từ CLB Anh bên ngoài Big 6 đến nhóm Big 6.

Lối chơi là quan trọng nhất

Ngày xưa là Tomas Brolin, Juan Veron, Andriy Shevchenko, Diego Forlan, Hernan Crespo… Gần đây có Angel Di Maria, Romelu Lukaku, Antony. Hoặc ngay trong mùa bóng vừa qua là Florian Wirtz, Jeremy Frimpong, Tijjani Reijnders, Jamie Gittens. Đấy đều là các hảo thủ đã nổi đình nổi đám ở nước ngoài, nhưng khi gia nhập các CLB lớn ở Anh thì lại gây thất vọng. Bản thân Florian Wirtz thừa nhận, HLV Arne Slot của Liverpool giải thích, hoặc giới quan sát bình luận, đều giống nhau: Wirtz chưa kịp làm quen với tốc độ quá cao của bóng đá Anh nên thất bại sau khi chuyển từ Leverkusen sang Liverpool. Ngày xưa, Crespo hoặc Veron thất bại không chỉ vì lối chơi, mà còn vì lối sống ở Anh quá khác biệt đến mức độ Crespo thừa nhận là anh không thể hòa nhập.

Khi báo chí Anh giải thích trào lưu chuyển nhượng nội bộ, rằng các đại gia ở giải Ngoại hạng ưa chuộng mẫu tài năng đã được kiểm chứng bằng sự thể hiện cụ thể trên sân hơn là danh tiếng, thì xin hiểu cho đấy là kiểm chứng cả sự tương thích về lối chơi nữa; chứ không hẳn các tài năng trong nước của bóng đá Anh hay hơn các ngôi sao đến từ nước ngoài về đẳng cấp, trình độ cá nhân. Trong cùng một môi trường bóng đá, nếu Elliot Anderson đã tỏ rõ khả năng ở đội Nottingham Forest chỉ lo trụ hạng, thì anh sẽ còn hay hơn, thành công hơn khi khoác áo Man.City?

Lý thuyết chuyên môn là vậy. Còn thuyết âm mưu nói rằng Big 6 chủ trương mua mọi tài năng vừa tỏa sáng trong màu áo các CLB bên ngoài Big 6, và nhóm đại gia cứ hùng mạnh mãi, không sợ các CLB trung bình vươn lên thế chỗ. Thật ra, có những đội bóng chỉ cần tồn tại ở đẳng cấp Ngoại hạng chứ không nhất thiết phải tranh chấp ngôi cao. Họ sẽ thành công về mặt tài chính khi bán cầu thủ. Ngôi sao trong cuộc thì có cơ hội bay bổng khi chuyển sang các đội bóng lớn. Thế là các bên đều có lợi. Về mặt kinh tế, dòng tiền chuyển nhượng chủ yếu luân chuyển trong làng bóng Anh. Đấy là lý do vì sao giải Ngoại hạng Anh cứ mãi đỉnh, dù chưa chắc bóng đá Anh là siêu việt về mặt chuyên môn.