Chàng trai trẻ và hành trình tô màu ký ức

Từ bức ảnh tình cờ giữa đêm

Khuất Văn Hoàng (23 tuổi, sinh ra và lớn lên ở xã Thạch Thất, Hà Nội) hiện là Phó phụ trách Nhóm Skyline gồm các bạn trẻ chuyên phục dựng ảnh cũ. Hoàng cho biết vào một ngày tháng 4.2021, Hoàng nhận tin nhắn từ một người lạ nhờ phục dựng tấm ảnh liệt sĩ. Bức ảnh đã mờ nhòe và rất khó phục dựng, song khi thấy mình đang giữ chút hy vọng của thân nhân liệt sĩ, Hoàng quyết tâm tìm tòi, dành hết tâm huyết để phục dựng tấm ảnh đó.

"Tình cờ có một gia đình mong muốn phục dựng bức ảnh liệt sĩ mà suốt mấy chục năm họ đi tìm thợ làm nhưng không ai nhận. Tôi thấy có thể làm được và nhận giúp họ. Ngay trong đêm tôi gửi lại ảnh đã phục chế, họ rất xúc động gọi điện cảm ơn với những giọt nước mắt hạnh phúc", Hoàng kể.

ẢNH: NVCC

Trong khoảnh khắc đó, Hoàng cũng không kìm lòng được và cùng rơi nước mắt với thân nhân liệt sĩ. Sau lần đó, anh cùng một số bạn trẻ thành lập Nhóm Skyline chuyên phục dựng ảnh liệt sĩ miễn phí. Dù mỗi người một nơi, có người còn chưa từng gặp mặt nhưng họ cùng chung lý tưởng và hành động. "Tôi nhận ra công việc này vô cùng ý nghĩa. Đó là một cách để thế hệ trẻ tri ân các anh hùng liệt sĩ đã ngã xuống vì độc lập tự do của Tổ quốc, tri ân những Mẹ Việt Nam anh hùng bao năm mòn mỏi chờ con trở về, dù chỉ là trên khung ảnh", Hoàng chia sẻ.

Phục dựng bằng lòng biết ơn

Không chỉ bằng những công cụ chỉnh sửa mà Hoàng phục dựng ảnh liệt sĩ bằng cả trái tim và lòng biết ơn. Anh cùng thành viên Skyline đến các di tích lịch sử, tìm hiểu về quân phục từng thời kỳ cùng thần thái của liệt sĩ khi còn ở nhà với mong muốn bức ảnh không chỉ đẹp mà còn có hồn, có khí, khơi lại được ký ức xưa cho gia đình. Đã bao đêm Hoàng thức trắng để hoàn thành những bức ảnh liệt sĩ gửi tặng lại thân nhân. Đặc biệt, đối với những gia đình chuẩn bị đón hài cốt liệt sĩ trở về, Hoàng tức tốc làm ngay để kịp mang ảnh đến đúng giờ phút thiêng liêng.

Khi thực hiện công việc phục chế ảnh, Hoàng gặp không ít khó khăn đôi khi khó nói thành lời. Nhiều lúc anh chỉ kịp ăn tối xong rồi ngồi vào máy tính làm việc đến gần sáng, bố mẹ còn tưởng lầm con chơi điện tử thâu đêm. Thậm chí có tháng Hoàng không ăn cơm với gia đình vì sinh hoạt trái giờ, lúc cả nhà đi ngủ thì anh vẫn đang vùi đầu phục chế ảnh. Công việc đòi hỏi sự tỉ mỉ nên Hoàng không thể rời máy tính khi đang làm. Sau đó, bố mẹ và mọi người đã hiểu nên tạo điều kiện để Hoàng theo đuổi công việc đặc biệt ý nghĩa này.

ẢNH: NVCC

ẢNH: NVCC

Theo đuổi công việc phục chế ảnh từ khi còn là sinh viên nên trong thời gian đầu, Hoàng gặp nhiều khó khăn về kinh tế. Anh nhớ chuyến đi mang bức ảnh phục dựng của chị Võ Thị Sáu ra Côn Đảo, do không có kinh phí nên đã phải bán đồ cá nhân và vay thêm bạn bè. Tháng 12.2023, Hoàng tốt nghiệp đại học và được một công ty lớn tuyển dụng nhưng anh đã từ chối vì nghĩ nếu đi làm công ty sẽ không có thời gian dành cho việc phục chế ảnh nữa. Vì vậy, Hoàng quyết định trở về quê và làm công việc tự do để theo đuổi hành trình tri ân liệt sĩ.

Hoàng chia sẻ ảnh được phục dựng đều là ảnh thời xưa, rất cũ mờ, nhiều tấm còn không nhìn thấy nét. Khi phục chế, khó nhất là ở đôi mắt vì đôi mắt thể hiện thần thái của liệt sĩ nên Hoàng phải trao đổi với người nhà, lắng nghe họ miêu tả ngoại hình, tính cách của liệt sĩ khi còn sống.

Một trong những bức ảnh khiến Hoàng xúc động nhất là bức ảnh liệt sĩ Đặng Thị Kim. Vào một đêm muộn, Hoàng lướt mạng xã hội và đọc được thông tin về liệt sĩ Đặng Thị Kim, hy sinh khi mới 19 tuổi và đang mang thai 3 tháng. Ngay lúc đó, Hoàng vô cùng xúc động, rưng rưng nhìn tấm ảnh rất cũ và mờ của liệt sĩ. Cảm nhận đây là việc mình phải làm. Hoàng cố gắng phục dựng tấm ảnh rõ nét nhất có thể.

Lúc Hoàng hoàn thành công việc và đăng bức ảnh lên mạng xã hội là đã hơn 2 giờ sáng. Ngay lúc sáng sớm sau đó, anh nhận tin nhắn của một phụ nữ tên Hằng, cháu ruột liệt sĩ Đặng Thị Kim. Cô Hằng bày tỏ vô cùng xúc động, hạnh phúc khi thấy bức ảnh và gọi điện ngay cho em trai liệt sĩ báo tin. Gia đình mong muốn nhận tấm ảnh và cung cấp thêm một ảnh chụp liệt sĩ Kim năm 8 tuổi. Sau đó, Hoàng tiếp tục trao đổi với gia đình liệt sĩ để hoàn thiện bức ảnh một cách đẹp nhất. "Gia đình liệt sĩ đã đi nhiều tiệm ảnh nhờ phục dựng nhưng không chỗ nào nhận nên rất xúc động khi thấy bức ảnh được phục chế rất giống. Chúng tôi còn dựng video về liệt sĩ để tặng gia đình và gói ảnh cẩn thận trong lá cờ Tổ quốc mang đến trao cho gia đình", Hoàng cho biết.

Hành trình không giới hạn

Hoàng và những chàng trai trong Nhóm Skyline thường làm việc về đêm và trao đổi thông tin online do mỗi người ở một nơi nên cũng gặp không ít bất tiện. Thế nhưng những khó khăn đó không ngăn được ý chí và tâm huyết của các bạn trẻ giàu lòng tri ân. Với họ, mỗi bức ảnh đều là một câu chuyện, một cảm xúc hào hùng khôn tả.

Hoàng nhớ lại lần phục dựng ảnh liệt sĩ ở tỉnh Hải Dương (cũ). Nhóm đã phục chế thành công và mang ảnh đến trao cho gia đình liệt sĩ nhưng khi đi đến ngõ thì thấy khung cảnh lặng im và buồn bã lạ thường. "Cụ bà mong muốn có tấm ảnh của con để thờ cúng nhưng khi chúng tôi mang ảnh đến thì được tin cụ đã mất 3 ngày trước đó. Điều đó làm chúng tôi rất day dứt và trách bản thân tại sao không thể chiến thắng được thời gian để gửi tới cụ sớm hơn", Hoàng chia sẻ.

ẢNH: NVCC

ẢNH: NVCC

Tính đến nay, đã có hơn 11.000 bức ảnh được dự án Tô màu ký ức của Nhóm Skyline phục dựng và gửi về gia đình liệt sĩ. Đặc biệt, nhóm đã phối hợp tổ chức khoảng 50 chương trình trao di ảnh liệt sĩ từ Bắc vào Nam, từ đất liền tới hải đảo cũng như phối hợp vận động khoảng 10 tỉ đồng trao tặng gia đình thân nhân. Bên cạnh đó là việc phục dựng những bức ảnh quý như chân dung 10 nữ thanh niên xung phong tại Ngã ba Đồng Lộc, chân dung các anh hùng trao tặng Bảo tàng Chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ, chân dung 64 anh hùng biệt động Sài Gòn trao tặng Bảo tàng Biệt động Sài Gòn - Gia Định, chân dung các anh hùng trao cho Khu di tích lịch sử Truông Bồn...

Về định hướng tương lai, Hoàng cho biết sẽ tiếp tục theo đuổi công việc này và tìm cách phục dựng ảnh nhanh nhất để kịp thời gửi tới các gia đình liệt sĩ vì cha mẹ liệt sĩ đôi khi không thể chờ lâu được nữa. Đó cũng là cách thể hiện đạo lý uống nước nhớ nguồn của dân tộc.