Người lương y giữ mãi lòng nhân

(Đồng Tháp)

05/11/2026 09:00 GMT+7

Ở phường Sa Đéc, tỉnh Đồng Tháp, có một nơi được người dân yêu mến gọi là chùa thuốc nam.

Đó là Hội quán Hưng Trung Tự, thuộc chi hội Tịnh độ cư sĩ Phật hội Việt Nam, nơi có Phòng khám Phước Thiện hoạt động hơn 60 năm qua. Từ khi thành lập đến nay, phòng khám đã tiếp nhận, chữa bệnh cho nhiều người có hoàn cảnh khó khăn, với sự tận tâm của nhiều thế hệ lương y.

Lương y Nguyễn Thị Giữ là một trong số đó. 40 năm trước, cô gái quê Tiền Giang (cũ), xuất thân trong gia đình nông dân, đã nuôi ước mơ giúp đỡ những người yếu thế vượt qua bệnh tật. Được cha mẹ đồng ý, cô đến chùa làm công quả, rồi theo học y học cổ truyền. Từ một y sinh, sau nhiều năm học tập và rèn luyện, cô trở thành lương y được Sở Y tế cấp giấy chứng nhận.

Lương y như từ mẫu

Suốt mấy mươi năm hành nghề, lương y Nguyễn Thị Giữ luôn thấm nhuần lời dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh: "Lương y như từ mẫu". Dù hành nghề y học cổ truyền hay Tây y, người thầy thuốc đều phải lấy chữ "nhân" làm gốc, biết yêu thương, sẻ chia nỗi đau của người bệnh, không phân biệt hoàn cảnh hay địa vị xã hội.

Đến Phòng khám Phước Thiện, dễ dàng cảm nhận tình thân giữa lương y và người bệnh. Lương y Nguyễn Thị Giữ cùng các đồng sự luôn nhẹ nhàng, cẩn trọng, kiên nhẫn lắng nghe những lo lắng và mong mỏi được chữa trị của từng người. Từ động tác bắt mạch, cái chạm tay ân cần đến những lời giải thích, hướng dẫn sử dụng thuốc được nhắc đi nhắc lại, tất cả đều thể hiện sự tận tâm, giúp người bệnh an lòng trước khi ra về.

Suốt 40 năm hành nghề, lương y Nguyễn Thị Giữ luôn nhắc nhở người bệnh tuân thủ phác đồ điều trị của bác sĩ, tuyệt đối không tự ý bỏ thuốc Tây để thay thế hoàn toàn bằng thuốc nam. Theo bà, một số bài thuốc nam có thể hỗ trợ cải thiện giấc ngủ, ăn uống và giúp cơ thể phục hồi sức khỏe. Một số vị thuốc cũng được sử dụng để hỗ trợ giảm các triệu chứng thông thường như đau nhức xương khớp, cảm mạo, rối loạn tiêu hóa.

Lương y cũng đặc biệt khuyến cáo người dân không sử dụng các bài thuốc truyền miệng, không rõ nguồn gốc vì có thể gây tổn hại sức khỏe, thậm chí dẫn đến suy thận cấp hoặc mạn tính. Người có vết thương nhiễm trùng cần đến cơ sở y tế để được thăm khám, điều trị phù hợp. Trường hợp bị chó, mèo, dơi cắn phải đến cơ sở y tế đánh giá nguy cơ và tiêm vắc xin phòng dại theo chỉ định, bởi không có thuốc nam nào thay thế được vắc xin.

Với các bệnh lý như ung thư, đái tháo đường, suy thận mạn, tăng huyết áp, bệnh tim mạch, người bệnh cần tuân thủ hướng dẫn điều trị của bác sĩ. Nếu muốn sử dụng thêm thuốc nam, cần tham khảo ý kiến người có chuyên môn và thông báo với bác sĩ đang điều trị để hạn chế nguy cơ tương tác thuốc.

Chia sẻ về định hướng phát triển y học cổ truyền, lương y Nguyễn Thị Giữ cho biết bà tâm đắc với ý kiến của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm về việc kế thừa tinh hoa y học cổ truyền trên nền tảng khoa học, công nghệ hiện đại, đưa lĩnh vực này trở thành một bộ phận hữu cơ của nền y học quốc gia, góp phần phát triển đất nước trong giai đoạn mới.

Hơn 60 năm qua, Phòng khám Phước Thiện duy trì hoạt động khám, chữa bệnh miễn phí nhờ sự chung tay, đóng góp của cộng đồng. Trong giai đoạn 2025 - 2026, phòng khám đã tiếp nhận hơn 3.600 lượt người đến khám, thực hiện gần 12.000 lượt châm cứu, cấp phát 27.000 thang thuốc và bào chế 380 kg dược liệu. Tổng giá trị hoạt động ước tính khoảng 1,5 tỉ đồng. Những con số ấy phần nào cho thấy quy mô hoạt động và đóng góp thiết thực của phòng khám trong công tác chăm sóc sức khỏe cộng đồng.

Hiện phòng khám có 10 thành viên gồm y sĩ, lương y và y sinh, cùng hai phòng châm cứu dành riêng cho nam và nữ do kỹ thuật viên phụ trách. Phòng khám hoạt động suốt tuần, bảo đảm không gian thăm khám, điều trị thoáng mát, sạch sẽ. Vào các dịp lễ, tết, nơi đây còn tổ chức tặng quà cho người bệnh có hoàn cảnh khó khăn. Qua nhiều năm, phòng khám đã trở thành điểm tựa chăm sóc sức khỏe và tinh thần của người lao động, người yếu thế tại địa phương.

Sử dụng máy xung điện châm cứu cho người bệnh

ẢNH: TGCC

Sự tận tụy, ân cần của các lương y không chỉ thể hiện trong từng khâu thăm khám mà còn qua những lời dặn dò cặn kẽ về cách sử dụng thuốc và quá trình điều trị. Sau giờ khám bệnh, mọi người lại bắt tay vào bào chế, bảo quản dược liệu, kiểm kê từng vị thuốc để bảo đảm các thang thuốc được chuẩn bị đầy đủ theo yêu cầu chuyên môn.

Không chỉ chăm sóc người bệnh, các lương y còn vận động người dân trồng cây thuốc nam quanh nhà; phần dược liệu thu hoạch dư có thể đóng góp cho phòng khám. Nhiều trường học, cơ quan cũng xây dựng vườn thuốc nam, góp phần phổ biến kiến thức về y học cổ truyền, nâng cao ý thức chăm sóc sức khỏe và tạo thêm không gian xanh tại địa phương.

Gắn bó với nghề y học cổ truyền, lương y Nguyễn Thị Giữ luôn tâm niệm phương châm "Tu học - Hành thiện - Ích nước - Lợi dân" của Giáo hội Tịnh độ cư sĩ Phật hội Việt Nam. Bà vui vì đã dành phần lớn cuộc đời cho việc chữa bệnh, giúp người bằng y học cổ truyền. Dù tuổi cao, sức khỏe không còn như trước, bà vẫn tận tâm điều hành phòng khám, đồng thời truyền nghề cho thế hệ y sĩ kế cận, mong muốn những giá trị nhân ái của "chùa thuốc nam" Sa Đéc tiếp tục được gìn giữ và lan tỏa.