Thử hình dung về một kỳ World Cup có 64 đội

CON SỐ NÀO HỢP LÝ HƠN ?

VCK World Cup mà có đến 64 đội tuyển tham dự, tức gần bằng 1/3 tổng số đội tuyển hiện có trong hàng ngũ FIFA (211), thì liệu có phải là mất cân bằng? Đây là câu hỏi vô nghĩa, dù người ta luôn nhắc đến vấn đề này mỗi khi bàn về khả năng FIFA mở rộng World Cup 2030 lên 64 đội.

ẢNH: REUTERS

Thứ nhất, UEFA hiện có 55 thành viên, nhưng VCK EURO đã có đến 24 đội, nghĩa là đã có gần một nửa số đội vượt qua vòng loại, và điều đó không hề làm giảm giá trị EURO - giải đấu đáng xem không thua gì World Cup.

Thứ hai, bản thân World Cup ngày xưa cũng không quá xem trọng vấn đề tỷ lệ giữa số đội tham gia vòng loại và số đội vào VCK. FIFA chỉ có khoảng 40 thành viên trong thập niên 1930, nhưng các kỳ World Cup 1934, 1938 đều có đến 16 đội, nghĩa là vẫn nhiều hơn tỷ lệ 1/3 số đội trên khắp thế giới được dự VCK, trong trường hợp FIFA mở rộng số đội tại World Cup 2030 lên đến con số 64.

Nhưng hẳn nhiên, đấy vẫn là một vấn đề! Trước tiên, hãy nhìn vào khía cạnh tích cực. 64 là con số tuyệt đẹp cho một giải đấu thể thao bất kỳ (chứ không riêng gì bóng đá). Hoàn toàn ngược lại, con số 48 đội tuyển dự VCK World Cup như hiện nay mới thật sự là "quái dị". Trong thể thao, thì 48 là con số… lẻ, bởi người ta không thể tìm ra cách nào để chọn số đội đi tiếp cho hợp lý. Tất nhiên, sẽ có 32 đội được đi tiếp sau vòng bảng World Cup 2026, như mọi người đã biết. Đó là 24 đội đứng nhất, nhì bảng, và 8 đội có vé vớt nhờ là đội hạng 3 có thành tích tốt trong số 12 đội hạng 3. Nhưng tóm lại, đấy là hạ sách, xét về khía cạnh tổ chức giải đấu.

Với con số 64 đội, không cần phải là chuyên gia siêu phàm về tổ chức thi đấu để nghĩ ra một thể lệ hợp lý. Chia bảng (4 đội), đá loại trực tiếp, hay kết hợp cả hai, đều ổn và rất đơn giản. Muốn có nhiều đội nhưng không có quá nhiều trận hoặc giải đấu không quá kéo dài, đều dễ!

QUAN TRỌNG LÀ CÁCH CHỌN ĐỘI DỰ GIẢI

Vấn đề của một kỳ World Cup có 64 đội không nằm ở bản thân giải đấu ấy, mà ở cách chọn cơ cấu đội dự VCK. Nam Mỹ chỉ có 10 đội, thôi thì mời hết tất cả dự VCK cho rồi - chứ chẳng lẽ đá vòng loại suốt 3 năm, chỉ để loại bớt… 1 đội? Mà thật ra, đưa hết 10 đội Nam Mỹ vào VCK thì con số ấy vẫn còn ít hơn số đội châu Á hoặc châu Phi. Hiện đã có 9 đội châu Á và 10 đội châu Phi tại World Cup 2026. Tăng thêm 16 đội để World Cup 2030 có 64 đội thì dĩ nhiên châu Á và châu Phi sẽ phải có thêm nhiều đội nữa.

Trước mắt, World Cup 2026 chỉ mới có 48 đội, châu Âu chỉ mới có 16 đại diện, mà đã nảy sinh tình trạng dở khóc dở cười rồi. Thụy Điển là trường hợp hy hữu: đứng chót bảng, không thắng trận nào ở vòng loại khu vực châu Âu, mà vẫn có suất dự VCK! Tất nhiên, Thụy Điển được đá play-off, nhưng cách chọn đội đá play-off (thông qua giải Nations League của châu Âu) thì phức tạp đến nỗi không ai biết trước đội nào sẽ đá play-off. Dù là vòng loại World Cup hay EURO, năm nào cũng xảy ra tình trạng cụ thể: có những đội muốn duy trì hy vọng lọt vào VCK (qua ngả play-off) thì phải… thua đậm đối thủ của họ!

Ý tưởng về kỳ World Cup đặc biệt có 64 đội vào năm 2030 liên quan đến cột mốc tròn 100 năm World Cup ra đời. Đã là như vậy, hẳn nhiên sẽ có ý tưởng đi kèm: mời luôn một số đội bóng đặc biệt nào đấy dự giải, không liên quan gì đến vòng loại. Ý tưởng khác: căn cứ vào bảng xếp hạng FIFA để lấy thêm số đội "khách mời" cho đủ - cách chọn dĩ nhiên là tùy FIFA. Tóm lại, không nhất thiết cứ phải quanh quẩn và giới hạn sự tranh luận ở chỗ mỗi châu lục nên có bao nhiêu suất, trong trường hợp VCK World Cup 2030 có 64 đội.