Trong bối cảnh hàng loạt vụ thực phẩm bẩn được cơ quan điều tra phanh phui, việc siết lại thị trường, bảo đảm an toàn, nhất là trong bối cảnh cao điểm Tết Nguyên đán cận kề là hết sức cần thiết. Thế nhưng "siết" kiểu này thì chẳng khác nào "úp sọt" doanh nghiệp (DN), bởi không ai trở tay kịp. Cụ thể, ngày 26.1 Nghị định 46 về quản lý an toàn thực phẩm (ATTP) được ban hành và có hiệu lực ngay nhưng không có hướng dẫn. Vì không có hướng dẫn, không biết thực thi thế nào nên 3 ngày sau, ngày 29.1 Trung tâm kỹ thuật 3 (QUATEST3) và nhiều cơ quan kiểm định thông báo tạm dừng tiếp nhận hồ sơ đăng ký kiểm tra thực phẩm nhập khẩu. Cận tết, hàng đang ùn ùn nhập về cảng thì bị quy định mới "chặn đứng". Hồ sơ nộp không được tiếp nhận, phí lưu kho, lưu bãi "đè" nặng, DN chạy đôn chạy đáo hết chỗ này chỗ kia nhưng không ai dám xử lý vì thiếu hướng dẫn nên ai cũng sợ sai... Thị trường "tắc ngang" ngay đúng mùa cao điểm nhất, thiệt hại không biết đâu mà kể, nhất là với những DN đang trông chờ Tết Nguyên đán là "cứu sinh" cho cả năm sức mua ảm đạm vì khó khăn.
1 ngày sau thông báo của QUATEST3, ngày 30.1 tỉnh Tây Ninh có văn bản gửi các sở, ngành liên quan yêu cầu cho thực hiện thông quan tạm thời nông sản tại các cửa khẩu để tháo gỡ khó khăn cho DN. Cùng ngày, Bộ Y tế có văn bản đề nghị 2 cục của Bộ NN-MT vào cuộc để tháo gỡ khó khăn cho nông sản nhập khẩu. Như vậy, nông sản nhập khẩu qua cửa khẩu Tây Ninh tạm thời được giải phóng, nhưng còn bao cửa khẩu khác vẫn nằm chờ. Mỗi nơi một kiểu nhưng tựu trung thì phấp phỏng và mệt mỏi.
Mới khoảng nửa tháng trước thôi, các DN hóa chất cũng lâm vào tình trạng tương tự. Lý do là luật Hóa chất có hiệu lực từ ngày 1.1 nhưng nửa tháng sau đó vẫn không có hướng dẫn nên tới ngày 16.1, Sở Công thương TP.HCM thông báo ngưng nhận hồ sơ, hàng về tới cảng ách ở đó. Không chỉ đầu vào khốn khổ vì thiếu hướng dẫn, đầu ra cũng từng vướng y như vậy. Còn nhớ hồi tháng 7.2025, hàng xuất khẩu đi châu Âu đình đốn vì chưa có hướng dẫn nên TP.HCM ngưng nhận hồ sơ cấp giấy chứng nhận ATTP... Thế là hàng tấn rau quả tươi cứ nằm chờ, không chờ được thì cứ việc hư.
Không quá lời khi nói "thiếu hướng dẫn", ngưng nhận hồ sơ đang trở thành vấn đề trong môi trường đầu tư kinh doanh hiện nay. Nếu không nhanh chóng khắc phục và giải quyết dứt điểm thì thiệt hại không chỉ là chi phí lưu kho bãi ngoài cảng của nhà nhập khẩu, mà sản xuất thực phẩm trong nước cũng bị đình đốn vì thiếu nguyên liệu, và giá cả thị trường đứng trước nguy cơ đội lên khi nguồn cung bỗng dưng bị đứt đoạn.
Quan trọng hơn, những việc này ảnh hưởng đến bầu không khí phấn khích trong xã hội mà Đảng và Nhà nước tạo nên nhờ quyết liệt thay đổi thể chế, tư duy và ban hành hàng loạt cơ chế, chính sách tạo thuận lợi cho người dân và DN phát triển trong kỷ nguyên mới của đất nước.
Xin nhắc lại lời của Tổng Bí thư Tô Lâm tại phiên khai mạc Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV vừa diễn ra thành công rất tốt đẹp: "Điểm yếu lớn nhất là nhiều chủ trương đúng, nhưng tổ chức thực hiện chưa đạt yêu cầu". Soi chiếu vào tình trạng "thiếu hướng dẫn, ngưng nhận hồ sơ" thời gian gần đây cho thấy từ chủ trương đến triển khai vẫn còn khoảng cách khá lớn.
Như đã nói trên, việc siết lại kỷ cương thị trường thực phẩm, những quy định mới về kiểm tra chuyên ngành được ban hành nhanh chóng là hết sức cần thiết và đúng đắn. Nhưng nhanh mà không đồng bộ, không có sự chuyển tiếp, hướng dẫn không theo kịp khiến hàng loạt lĩnh vực, ngành nghề, hàng ngàn DN bị ảnh hưởng thì ngược lại, gây thiệt hại lớn.
Đã đến lúc phải đồng bộ, ban hành quy định kèm hướng dẫn để trả lại sự ổn định, thông thoáng và thuận lợi cho môi trường đầu tư kinh doanh mà chúng ta vừa thiết lập.
Bình luận (0)