Cùng mất ngủ nhưng không cùng thể bệnh
Bác sĩ chuyên khoa 2 Võ Văn Long - Trưởng Đơn vị Điều trị ban ngày, Bệnh viện Đại học Y Dược TPHCM - cơ sở 3, cho biết theo y học cổ truyền, mất ngủ thuộc phạm vi chứng Thất miên, Bất mị. Tuy cùng gặp tình trạng khó ngủ, ngủ chập chờn hoặc thường xuyên tỉnh giấc giữa đêm, mỗi người có thể thuộc những thể bệnh khác nhau, liên quan đến sự mất điều hòa giữa âm - dương, khí - huyết và hoạt động của các tạng phủ.
Khó ngủ do căng thẳng, nhiều suy nghĩ: Người thường xuyên căng thẳng, tức giận hoặc có cảm xúc khó giải tỏa có thể gặp tình trạng can khí uất trệ, kéo dài dẫn đến can uất hóa hỏa. Biểu hiện thường gặp là khó vào giấc, dễ cáu gắt, hay mơ, kèm đau đầu, miệng đắng hoặc căng tức vùng ngực, hạ sườn.
Cùng mất ngủ nhưng có nhiều thể bệnh khác nhau
ẢNH MINH HỌA: L.C TẠO BỞI AI
Ngủ chập chờn, nhiều mộng, kèm hồi hộp: Khi tâm huyết hoặc tâm âm không đầy đủ, người bệnh có thể ngủ không sâu, dễ tỉnh giấc, hay quên và bất an. Nếu mất ngủ đi kèm mệt mỏi, ăn uống kém, sắc mặt nhợt, bác sĩ có thể xem xét đến sự suy giảm chức năng vận hóa và sinh hóa khí huyết của tỳ.
Hay tỉnh giấc giữa đêm, kèm nóng trong người: Người thường xuyên thức giấc, bứt rứt, nóng lòng bàn tay, bàn chân hoặc ra mồ hôi trộm có thể thuộc thể tâm thận bất giao. Theo y học cổ truyền, khi thận âm suy, sự điều hòa giữa tâm và thận bị ảnh hưởng, gây rối loạn giấc ngủ, đôi khi kèm ù tai, lưng gối mỏi.
Ngoài ra, các triệu chứng như ho kéo dài, khó thở hoặc tức ngực cũng có thể làm gián đoạn giấc ngủ. Vì vậy, không thể chỉ dựa vào biểu hiện khó ngủ hay tỉnh giấc để xác định thể bệnh mà cần được bác sĩ thăm khám, đánh giá toàn diện.
Vì sao cùng mất ngủ nhưng cách điều trị lại khác nhau?
Điểm khác biệt trong cách tiếp cận của y học cổ truyền là không chỉ xem xét triệu chứng mất ngủ đơn lẻ mà còn đánh giá toàn bộ tình trạng của người bệnh. Để phân biệt, bác sĩ cần khai thác đặc điểm giấc ngủ, các biểu hiện toàn thân, trạng thái cảm xúc, thói quen ăn uống, tình trạng đại tiểu tiện, đồng thời kết hợp thăm khám lưỡi và mạch. Từ đó, bác sĩ xác định thể bệnh và cân nhắc phương pháp điều trị phù hợp.
Tùy từng trường hợp, người bệnh có thể được chỉ định sử dụng thuốc y học cổ truyền, châm cứu, xoa bóp bấm huyệt hoặc kết hợp các phương pháp dưỡng sinh.
Tuy nhiên, không phải mọi trường hợp mất ngủ đều có thể lý giải chỉ bằng sự mất điều hòa giữa các tạng phủ theo y học cổ truyền. Rối loạn giấc ngủ còn có thể liên quan đến các vấn đề sức khỏe khác cần được đánh giá bằng y học hiện đại.
"Đặc biệt, nếu mất ngủ kéo dài nhiều tuần, xuất hiện thường xuyên, khiến ban ngày mệt mỏi, giảm tập trung, dễ cáu gắt hoặc ảnh hưởng đến công việc và sinh hoạt, người bệnh nên đi khám thay vì tự ý sử dụng thuốc ngủ hay các sản phẩm an thần kéo dài", bác sĩ Long khuyến cáo.
Bình luận (0)